Haberlere dön
11 Temmuz 2006Erzurum / Palandöken’den Merhabalar,
22 Haziran’da başlayan Türkiye Yaş Grupları Finalleri ve hemen ardındaki Milli Takım kampı... Evet belki sporcularımız, velileri ve antrenörleri açısından yorucu bir 15 gün geçti; ancak hiç şüphesiz, satranç dolu bu günlerdeki tüm bu çalışmaların faydalarının yakın zamandaki uluslararası turnuvalarda göreceğimiz açık.
Yaş Grupları Finalleri, geçtiğimiz yıllarda olduğu gibi, çok çekişmeli mücadelelere sahne oldu. Özellikle de alt yaş gruplarında gözlemlenen en büyük değişimin, satrancın kalitesinin yükselmesi olduğunu söylemek mümkün.
Milli Takım kampında ise, seçilmiş sporcularımız yeni bilgiler edinmelerinin yanı sıra, turnuvadaki rakipleriyle dostluklarını pekiştiriyorlar. Satranç derslerinin ardından yapılan takım maçları, yıldırım turnuvaları, puanlı satranç yarışmaları ve film gösterimleri, kampın oyuncular için renkli geçmesini sağlıyor. Kampın sona ermesinin ardından antrenör, idareci ve sporcular olarak hepimizin yeni tecrübeler kazanarak Erzurum’dan ayrılacağımızdan söz edersek, sanırım yanılmış olmayız.
Bu köşemizde inceleyeceğimiz partinin sahibi ise, satranç camiasının renkli simalarından FM Selim Çıtak. Üniversitelerin yaz tatiline girmesiyle birlikte, yurtdışındaki turnuvalara katılarak kendi tatilini değerlendiren FM Çıtak, önce Rusya’da Voronezh Satranç Festivali’ne katıldı; şu sıralarda ise, Macaristan’ın Budapeşte kentinde ünlü satranç organizatörü Laszo Nagy’nin yıllardır geleneksel olarak düzenlediği First Saturday turnuvasında oynamakta. Şimdi sizleri, özellikle Sicilya Savunması, Dragon Varyantı ‘tutkunları’nın kaçırmaması gereken bir mücadele ile baş başa bırakıyorum.
FM Bence Nagy (2359) – FM Selim Çıtak (2258) Nagy-Çıtak (120.22 KB)
‘First Saturday’ Temmuz IM, Budapeşte 2006, [B77], (Ataman, A)
1 e4 c5 2 Af3 d6 3 d4 cxd4 4 Axd4 Af6 5 Ac3 g6
Sicilya Savunması, Dragon Varyantı’nın ana konumu. Beyazların seçeceği devamyoluyla şekillenecek olan partinin devamında, siyahların konumda kendisini güvende hissetmesinin ana nedenleri g7-karesinden geliştirilecek olan filin gücü ve sağlam piyon yapısı. Ayrıca siyahlar yarı-açık c-hattında kalesini geliştirerek karşı şanslar elde etmeyi hedefliyor. Beyazların planı ise h-hattındaki ‘rutin’ piyon sürüşleri ile kısa rok atması muhtemel olan rakip şah karşısında etkili bir mat hücumu yaratmayı hedeflemektir.
6 Fe3 Fg7 7 f3 0-0 8 Vd2 Ac6 9 Fc4
Alternatif 9 0-0-0 hamlesi siyahların keskin 9...d5 devamyoluna girmesine izin verecekti. Bu durumdaki örnek bir varyant olan 10 Axc6 bxc6 11 Fd4 e5 12 Fc5 Fe6!?, Dragon’da siyahların keskin konumlara ne denli hazırlıklı olması gerektiğini bizlere göstermektedir. Ancak son hamlesindeki tercihi nedeniyle beyazların rakibine yeni olanaklar vermek istemediğini söylemek mümkündür.
9...Fd7 10 h4
Bir kere daha 0-0-0 hamlesinin ertelenmesi, FM Çıtak’ı kritik bir karar vermeye zorluyor.
10...Kc8 11 Fb3 h5 12 0-0-0 Axd4 13 Fxd4 b5
Siyahların son hamlesi, kendisinin vezir kanadındaki piyon fedalarından çekinmediğini bizlere göstermekte. Aksine, açılacak hatlara yerleşecek olan kaleler beyaz şaha uygulanacak baskı ile karşı oyun şansları yaratılması, bir çekinceden çok, hedef gibi görünüyor.
14 Fxa7!?
Riskli bir karar, çünkü a-hattında siyahların karşı şanslar elde etmesi muhtemeldir.
14...b4 15 Ae2 Va5 16 Fd4 Fa4!
Böylelikle siyahlar, vezir kanadına rok atmış beyaz şah karşısında maksimum baskıyı uyguluyor. Şimdi, FM Nagy’nin bir sonraki hamlesi zorunlu gibi görünüyor.
17 Şb1 Fxb3 18 cxb3
Elbetteki 18 axb3? hamlesi 18...Ka8 yanıtı dolayısıyla mümkün değildir: 18 axb3? Ka8 19 c4 bxc3 ve siyahlara açık üstünlükle.
18...Ka8
Konuma sakin bir şekilde baktığımız zaman, siyahların 2 yarı-açık hatta sahip olduğunu görmekteyiz (a-c dikeyleri). Bu nedenle, açık hatlarda karşı oyun şansları yaratabilmek adına siyahlar kalelerin konumlarını yeniden organize ediyor. Bu tür yaklaşım ise, bizlere tahta başında ön yargılardan uzak durma konusunda güzel bir örnek: gerektiği zaman tarafların tempo kayıplarından çekinmemesi gerekiyor.
19 Ac1 Kfc8 20 g3
h1-kalesini 2. yataydan savunma amaçlı kullanma fikri ile.
20...Ad7
Her ne kadar daha önceki örneklerde, siyahların birçok defa ‘Dragon fili’nden vazgeçmediğine tanıklık etsek de, incelemekte olduğumuz konumda beyazların siyah renkli filinin çok daha etkili olduğunu söylemek mümkün. Aynı zamanda taşlarını yavaş yavaş rakip şahın etrafında yoğunlaştırmayı hedefleyen siyahlar, bu nedenle son hamlesini oynarken, herhangi bir çekince taşımamış olmalı.
21 Fxg7 Şxg7 22 Kh2 Ae5
Böylece, her iki tarafın da birkaç hamle önce kurgulamış olduğu plana sadık kalarak ulaşmak istedikleri konuma erişmiş olduğunu görmekteyiz. Fakat siyahların, kendi şahı karşısındaki rakibin hücumunu durdurmuş olması ve açık a-c dikeylerinde etkili karşı oyunu olması, pratik anlamda kendisine daha fazla şanslar vermektedir.
23 Ve3 Kc6 24 Khd2 Kac8 25 f4
Beyazlar partinin ilerleyen bölümlerinde e5-piyon sürüşü fikrini ortaya koymak istediğini gösteriyor. Ancak, şimdi g4-karesinin kontrolü tamamen siyahların eline geçti.
25...Ag4 26 Ve2 f6!?
Olası e5-sürüşünü ‘sonsuza dek’ kesme amacıyla.
27 Ad3?
Beyaz atın a2-hanesini savunması zorunluyken Macar FM’nin bu gibi ‘maceralar’a atılması doğru değil. Açık hatlardaki etkinlik dolayısıyla insiyatifin yavaş yavaş siyahların eline geçmiş olduğunu görmekteyiz.
27...Ka8!
Kalelerin yerleri yeniden belirleniyor. Önceki notta belirtildiği gibi, atın ayrılması sonrasında a2-karesi ciddi anlamda zayıflamıştı. Bu nedenle beyazlar çaresizce bir sonraki hamleyi oynuyor.
28 Ac1
28...Kxc1+!
Basit, fakat etkili bir vuruş. Yapılan kalite fedası sonrasında, siyahların 2 piyon kazanması ve daha da önemlisi beyaz şahın sıkıntılı konumu, pozisyonu siyahlar açısından avantajlı yapmaktadır.
29 Şxc1 Vxa2 30 Kc2 Vxb3 31 Kd3 Ka1+ 32 Şd2 Va2 33 b3 Vb1
Forse hamleler dizisi ardından, beyazların 1. yatayda yaşamakta olduğu sıkıntılardan bir türlü kurtulamamış olduğunu görüyoruz. Savunan tarafın pratik anlamda yaşadığı zorlukları da göz önünde bulundurduğumuz zaman, FM Nagy’nin partiyi kurtarmasının oyunun bu aşamasından sonra çok da kolay olmadığını söyleyebiliriz.
34 Kf3 Vh1 35 Şd3 Vg1 36 Şc4 Ke1 37 Vd2
37 Vd3? Vc5# bu güzel parti için şık bir diyagram olabilirdi. Ancak partideki tercihi sonrasında da beyazların ‘kaçınılmaz son’u engellemesi mümkün olmuyor.
37...Kd1!
38 Vxb4 Kd4+ 0-1
Bir sonraki Analiz köşesinde görüşünceye dek, hepinize satranç dolu günler dilerim.
Hazırlayan: FM Alper Efe ATAMAN
