Haberlere dön
5 Haziran 2011
Adana, 05 Haziran 2011
Sonneborn - Berger Eşitlik Bozma
Oynanmamış oyunlar karşısında, eşitlik bozma hesaplarına yeni soluk getiren hesaplama bakış açısına ' Oynanmamış Oyunlar' başlıklı köşe yazımda değinmiştim. Bu yazıda, eşitlik bozma hesapları yapılırken sıklıkla baş vurulan Sonneborn - Berger hesaplamalarını ele alacağım.
Bir oyuncunun oynamadan elde edilen puanlarını ½ puan gibi düşünüp yeniden toplarsanız, o oyuncunun kendi ayarlanmış puanı hesaplamış olursunuz. Eşitlik bozma hesapları yapılırken de o oyuncunun oynamadan elde ettiği puana ilişkin turda, rakibinin ayarlamış puanının nasıl hesaplanacağını Oynanmamış Oyunlar başlıklı yazıda ele almıştım. O yazıyı yeniden önünüze aldığınızda bu anlatımın daha anlaşılır olmasına destek olursunuz.
Sonneborn - Berger eşitlik bozma hesaplamasını, "... Oyuncunun, kazandığı rakiplerinin ayarlanmış puanları ile berabere kaldığı rakiplerinin ayarlanmış puanlarının yarısı toplanarak elde edilen puandır. Kaybettiği rakiplerinin ayarlanmış puanları bu toplama katılmaz... " biçiminde tanımlanıyordu. Ancak yeni anlayış böyle değil. Yine kazandıklarının tamamı, yine berabere kaldıklarının yarısı ama farklı işlemler yaparak bu değerleri kullanacağız.
İşlem sırasına maddeler halinde ele alalım.
- Berger eşitlik bozma hesabı yapılacak oyuncunun her tur Medyan-Buchholz puanları hesaplanır. Her tur elde edilen sayısal değerler oyuncunun o turdaki maç skoru ile çarpılır.
- Turlar boyunca bu işlemler tekrarlanır.
- Bu çarpımlar sonunda elde edilen sayısal değerler toplanır.
- Elde edilen değer o oyuncunun Sonneborn ? Berger eşitlik bozma değeridir.
Önceki bildiklerimizi tekrar öne alacak olursak "... kazandığı rakiplerinin ayarlanmış puanları ile berabere kaldığı rakiplerinin ayarlanmış puanlarının yarısı..." söylemindeki kazandıklarının tamamı yani (1), berabere kaldıklarının yarısı yani (½ ), kaybettikleri yani (0) değerleri katsayı olarak kullanıldı.
Çeşitli uygulama örneklerinde önceki uygulamadan farklı bir durum yokmuş duygusuna kapılanlar olabilir, özellikle oynanmadan elde edilen puanları olan oyuncuların ayarlanmış puanlarının nasıl hesaplandığı anımsandığında farklılığı gözlemek olanaklı.
Medyan-Bucholz tablosunda birinci turda 3 numaralı oyuncunun değeri 2 olarak görünüyor. 3 Numaralı oyuncu birinci turda 7 numaralı oyuncu ile oynamış, bu oyuncunun ayarlanmış puanı 2? dir. İkinci turda 6 ile eşlendirilmiş ve 6 numaralı oyuncuya karşı hükmen kaybetmiş. Burada 6 numaralı oyuncunun ayarlanmış puanı 3 olacaktır. Nasıl mı?
6 numaralı oyuncunun bu tura kadarki ham puanı : 1
6 numaralı oyuncunun bu turdaki puanı : 1
6 numaralı oyuncunun sonraki puanları toplamı : 1 (kalan maçları ½ puan olarak düşünülecekti)
Toplam: 3
Tablodaki diğer değerleri benzer biçimde bulabiliriz.
Şimdi de Sonneborn-Berger tablosuna bakalım. 3 numaralı oyuncu birinci turda kazandı. Medyan-Bucholz tablosunda birinci turdaki değeri 2, katsayı durumundaki kazandı anlatımının karşılığı olan 1 ile çarpıldığında 2 olarak o turdaki Berger değerine ulaşılır. ikinci turda Medyan-Bucholz tablosundaki değer 3. O turda 3 numaralı oyuncu kaybetti. Katsayı 0. Çarpıldığında 0 (sıfır) değeri bulunur. (kaybettiği rakiplerinin ayarlanmış puanları kullanılmıyordu ya) Benzer işlemler diğer değerler için de tekrarlanır.
Oyuncu ve çalıştırıcılar bundan sonra yeni eşlendirmede olası rakipleri için hesap yaparken bu değerlere dikkat etmek durumunda olacaklar.
Sağlıkla kalınız.
Tahsin AKTAR
