Haberlere dön
3 Mart 2009İlk baskısı 1997'de yapılan ve o tarihten bu yana toplam 18 baskı ve 50 bini aşkın satışla ülkemizde olağanüstü bir tiraja ulaşan "The Art of Mathematics", "Matematik Sanatı" adlı kitabında Jerry P. King, "sıradan" ile "büyük" matematikçi arasındaki farkı satranç üzerinden şöyle açıklar;
"Tipik matematikçi sıradan bir satranç oyuncusunun satranç oynadığı gibi matematik yapar. Satranç oyuncusu ileriye bakıp tahtadaki taşların bir veya iki hamle sonra konulabilecekleri yerleri dikkatle inceler. Kendi kendine şöyle der: 'Eğer ben piyonu buraya getirirsem o da kalesini şuraya getirir. Eğer fili buraya getirirsem... ve bu böylece sürer gider. Bu inceleme çabuk sonuçlanır, çünkü olanaklı hamlelerin sayısı çok artar ve sıradan oyuncu bunları aklında tutamaz. Büyük bir satranç oyuncusuna gelince o, bir kuklacının kuklaların hareketlerini yöneten iplerle oynadığı gibi, taşları ve onların hareketleri üstündeki sınırlamaları tek tek düşünmez. Büyük oyuncu daha çok oyunu görür. Pek anlamadığı ve üzerinde eğitilmediği zihinsel bir süreçle, tek tek hareketleri değil, oyunun akışını sürekli bir bütün olarak görür." (*)
Hiç kuşku yok ki yukarıdaki satırlardan sızan kadim bilgi, yalnızca matematik ya da satrançla ilgili olarak değil, hayatın, aklımıza gelebilecek neredeyse tüm alanlarında, "sıra dışı başarının" ardındaki temel gerçeği işaret etmektedir. Oyunun kendisini, yani bütünü görebilen ve ayrıntıları buna uygun biçimde yapılandıran kişi, uğraştığı alanda öne geçen, ufuk açan kişi olacaktır aynı zamanda.
Bu girizgâhın bir nedeni var elbette. Bugünlerde internet üzerinden Türkiye İş Kurumu'nun, (www.iskur.gov.tr), adresine girenler, "Türk Meslekler Sözlüğü"nde artık satrançla da karşılaşacak ve ileriye doğru atılmış yeni bir adıma tanıklık edecekler.
Tanımlanan yaklaşık 2800 meslek arasında bundan böyle; 3475.50 meslek koduyla "Satranç Hakemi", 3475.52 meslek koduyla "Satranç Antrenörü" ve 3475.58 meslek koduyla "Satranç Eğitmeni" de yer alıyor.
"Türk Meslekler Sözlüğü" Uluslararası Çalışma Örgütü, İLO, tarafından belirlenmiş küresel bir şablon içinde tanımlanan meslekleri içeriyor. Bu tanımlar olmadan, üniversitelerde yahut meslek liselerinde ilgili bölüm açmak mümkün olmadığı gibi Türkiye İş Kurumu'nun üzerinden yapılan başvuru ve ilan olanağından da yararlanılamıyor.
Tanımlanan bu üç yeni meslekle birlikte satranç için bu yol, artık açılmış durumda.
Kendiside tıpkı benim gibi, "satranççı olmayan" ama satranç için elinden gelenin en iyisini yapmaya çalışan TSF Yönetim Kurulu üyemiz Aşkın Keleş'e bu girişimi nedeniyle içten teşekkürler.
Aslında kendilerinden şikâyet ettikleri belli olmasın diye önlerindeki tablonun yalnızca marazlarına dikkat çekenlere inat, satranç için iyimser bir gelecek düşlediğimi daha önce de sizlerle paylaşmıştım.
Belirtmeme gerek yok herhalde hala iyimserim.
(*) Matematik Sanatı, Jerry P. King, Tübitak Yayınları, sayfa 24 ve devamı.
Meraklısı için: Doğrusu Tübitak tarafından çıkarılan "Popüler Bilim Kitapları", kelimenin tam anlamıyla gerçek bir "başarı öyküsü". Düşünsenize 1993'ten bu yana yaklaşık 300 "bilimsel kitap" yayınlamışlar ve ayda 50 bin satmışlar. Toplam rakam 9 milyonu aşıyor. Kim demiş "bilim satmaz" diye. Satıyor işte.
